Saçınızın 7 düşmanı. Saç dökülmesini hızlandıran başlıca besinler bunlar!

Aşırı şeker ve işlenmiş gıda tüketimi, vücutta iltihaplanmanın artması ve hormonal dengesizlikle doğrudan ilişkilidir; bu da saç sağlığını olumsuz etkileyebilir. Şeker, insülin üretiminin artmasına yol açarak aşırı sebum üretimini tetikleyebilir, saç köklerini tıkayabilir ve saç dökülmesine katkıda bulunabilir.

Ayrıca ekmek, kek ve meşrubat gibi rafine gıdalar bakımından zengin beslenme, insülin seviyelerinde ve kortizol gibi stresle ilişkili hormonlarda dalgalanmalara yol açabilir. Bu dengesizlikler saçın doğal büyüme döngüsünü etkileyebilir.

Fast food, bisküvi ve kızarmış yiyecekler gibi endüstriyel gıdalarda bulunan trans yağlar, genel sağlığa ve özellikle saç sağlığına zararlı olabilir. Bu yağların aşırı tüketimi kötü kolesterolün yükselmesine ve vücutta iltihaplanmaya yol açarak saç derisindeki kan dolaşımını ve saç köklerinin beslenmesini etkileyebilir.

Zamanla bu tür bir beslenme saç tellerini zayıflatarak kırılmaya ve dökülmeye daha yatkın hâle getirebilir.

Balıklar saç sağlığına fayda sağlayabilecek önemli omega-3 yağ asidi kaynakları olsa da ton balığı, yabani somon ve kılıç balığının karın eti gibi büyük balıklar vücutlarında insan vücudu için toksik olabilen cıva biriktirebilir. Cıva, saç büyümesi için gerekli besinlerin emilimini engelleyebilir ve saç derisinin sağlığına zarar verebilir.

Cıvaya maruz kalmanın saç döngüsünü olumsuz etkilediği ve saç dökülmesine katkıda bulunabileceği bilinmektedir.

Çölyak hastalığı veya glüten hassasiyeti olan kişiler, bağışıklık sisteminin vücutta iltihaplanmaya neden olan glütene verdiği tepki nedeniyle saç dökülmesi yaşayabilir. Teşhis edilmiş bir rahatsızlığı olmayan kişiler için bile, glüten açısından zengin bir diyet beslenme dengesizliklerine ve iltihaplanmaya katkıda bulunarak kafa derisinin sağlığını etkileyebilir ve saç dökülmesine neden olabilir.

Ayrıca glüten, sağlıklı saç büyümesi için gerekli olan vitamin ve mineraller gibi besin maddelerinin emiliminde zorluklara neden olabilir.

Kızarmış yiyecekler, özellikle düşük kaliteli yağlarla veya transgenik yağlarla hazırlananlar, sebum üretiminin artmasına ve saç derisindeki gözeneklerin tıkanmasına katkıda bulunabilir. Bu durum saç köklerini zayıflatabilir ve sağlıklı saç uzamasını engelleyebilir.

Ayrıca bu gıdalar genellikle besin değeri düşük, boş kalorisi yüksek yiyeceklerdir; bu da saç sağlığını etkileyen beslenme eksikliklerine yol açabilir.

Aşırı alkol tüketimi vücudun susuz kalmasına yol açabilir; bu da saç ve saç derisinin sağlığına zarar verir. Vücut susuz kaldığında, saç telleri canlılığını kaybeder ve daha kırılgan hâle gelir; bunun sonucunda saç dökülmesi artar. Alkol ayrıca sağlıklı saç uzaması için gerekli olan B vitamini ve çinko gibi vitamin ve minerallerin emilimini de engelleyebilir.

Alkol ayrıca stres seviyesini artırabilir ve hormon dengesini bozabilir; bu iki etken de saç dökülmesine katkıda bulunabilir.

Süt ürünleri iyi bir kalsiyum ve protein kaynağı olsa da bazı kişiler sütte bulunan IGF-1 (insülin benzeri büyüme faktörü) hormonuna karşı hassas olabilir. Bu hormon sebum üretimini uyarabilir ve sağlıklı saç uzamasını engelleyebilir. Bu durum özellikle polikistik over sendromu (PCOS) gibi hormonal sorunlara yatkınlığı olan kişiler için önemlidir.

Aşırı süt ürünü tüketimi, bazı durumlarda saç dökülmesiyle doğrudan bağlantılı hormonal sorunları ağırlaştırabilir.

Beslenme, saç sağlığında çok önemli bir rol oynar. Yukarıda sıralanan gıdalar saç dökülmesiyle ilişkili olsa da saç dökülmesinin birçok farklı nedeni olabileceğini ve kişiden kişiye değişebileceğini unutmamak önemlidir. Genetik, stres, beslenme yetersizlikleri ve altta yatan hastalıklar gibi faktörler de belirleyicidir.

Saçları sağlıklı tutmak için A, C, D ve E vitaminleri, biyotin, çinko, demir, omega-3 yağ asitleri ve yağsız proteinler gibi saç uzaması için gerekli besinler bakımından zengin, dengeli bir beslenme düzeni önerilir. Bahsedilen gıdaların tüketimini azaltmak, saç sağlığını iyileştirmek ve dökülmeyi azaltmak isteyenler için önemli bir adım olabilir.

Bilgi kaynakları:

• Harvard T.H. Chan Halk Sağlığı Okulu,
• WebMD
• Mayo Clinic